Kapı Hidroliği Nedir? Hangi Kapıya Hangi Hidrolik Kullanılır?

Kapı hidroliği alırken en çok sorulan soru genelde şu oluyor: “Benim kapım şu kadar kilo, hangi hidroliği almam gerekiyor?”

Aslında kapı hidroliği seçimi sadece kiloya göre yapılmamalı. Kapının kilosu önemli ama kapının eni, yüksekliği, nerede kullanılacağı ve ne kadar yoğun açılıp kapandığı da önemli.

Özellikle apartman girişleri ve dış kapılarda rüzgâr da işi değiştiriyor. Aynı kiloda iki kapıya aynı hidroliği taktığınızda birinde gayet düzgün çalışırken diğerinde kapıyı tam kapatmayabiliyor.

Bu yazıda kapı hidroliği seçerken nelere dikkat edilmesi gerektiğini mümkün olduğunca basit şekilde anlatmaya çalışacağım.

Kapı Hidroliği Nedir?

Kapı hidroliği, açılan kapının kendi kendine ve kontrollü şekilde kapanmasını sağlayan mekanizmadır.

Kapı kapatıcı olarak da geçer. Günlük hayatta ise daha çok kapı hidroliği veya hidrolik olarak söyleniyor.

Apartman girişlerinde, ofislerde, yangın kapılarında, otellerde, fabrikalarda, mağazalarda ve daha birçok yerde kullanılıyor.

Kapıyı açıp bıraktığınızda kapının kendi kendine kapanmasını sağlayan parça aslında budur.

Kapı Hidroliği Ne İşe Yarar?

En basit anlatımıyla kapının açık kalmasını engeller.

Ama tek görevi kapıyı kapatmak değildir. Kapının kontrollü kapanmasını da sağlar.

Hidrolik olmadığında veya ayarı düzgün olmadığında ağır bir kapı hızlı şekilde kapanıp çarpabilir. Bu hem rahatsız edici olur hem de zaman içerisinde kapıya, kilide ve kasaya zarar verebilir.

Doğru seçilmiş ve ayarı düzgün yapılmış bir kapı hidroliğinde ise kapı kontrollü şekilde gelir ve kapanır.

Özellikle apartman girişlerinde bunun güvenlik açısından da faydası var. İnsanlar geçtikten sonra kapının açık kalmasının önüne geçilmiş olur.

Kapı Hidroliği Nasıl Çalışır?

Sistemin içerisinde yay ve hidrolik mekanizma bulunur.

Kapıyı açtığınız zaman yay sıkışır. Kapıyı bıraktığınızda yay kapıyı tekrar geri getirmeye çalışır. Hidrolik mekanizma da bu hareketin hızını kontrol eder.

Yani kapının bir anda gelip çarpması yerine daha kontrollü kapanmasını sağlar.

Birçok kapı hidroliğinin üzerinde kapanma hızını ayarlamak için ayar vidaları bulunur. Modele göre son kapanma hızı, açılma freni gibi farklı ayarlar da olabilir.

Burada önemli bir nokta var. Ayar vidalarını fazla açmamak gerekir. Vida gereğinden fazla gevşetilirse hidrolik yağı kaçırabilir ve ürün zarar görebilir.

Hangi Kapıya Hangi Kapı Hidroliği Olur?

Burada ilk baktığımız şeylerden biri kapının kilosudur. Ama sadece kiloya bakıp ürün seçmek doğru olmaz.

Mesela 60 kg iki farklı kapı düşünelim.

Birisi 80-90 cm genişliğinde, içeride kullanılan normal bir kapı olsun.

Diğeri 110 cm genişliğinde, bina girişinde bulunan ve sürekli rüzgâr alan metal bir kapı olsun.

İkisi de 60 kg olabilir ama çalışma şartları aynı değildir. Bu yüzden aynı hidroliği iki kapıya da takmak doğru sonuç vermeyebilir.

Kapı hidroliği seçerken şu bilgilere bakmak gerekir:

• Kapının yaklaşık kilosu
• Kapının eni
• Kapının yüksekliği
• Ahşap, metal, alüminyum veya cam olması
• İçeride mi dışarıda mı kullanılacağı
• Rüzgâr alıp almadığı
• Gün içerisinde ne kadar sık kullanıldığı
• Yangın kapısı olup olmadığı

Bunları bildiğimiz zaman doğru hidroliği seçmek çok daha kolay oluyor.

Hangi Kapıya Kaç Numara Kapı Hidroliği Kullanılır?

Kapı hidroliği alırken en çok karıştırılan konulardan biri kaç numara hidroliğin hangi kapıya uygun olduğudur.

Piyasada No:2, No:3, No:4 gibi farklı güçlerde hidrolikler var. Burada numara yükseldikçe hidroliğin kapatma gücü de artıyor.

Kabaca şöyle düşünebilirsiniz:

Yani 40 kg civarında normal bir kapınız varsa No:2, 60 kg civarındaysa No:3, 80 kg civarındaysa No:4 düşünülebilir.

Ama burada sadece kiloya bakmamak lazım.

Mesela 60 kg ağırlığında ve 90 cm genişliğinde bir iç kapınız varsa No:3 yeterli olabilir. Aynı kapı 110 cm genişliğinde ve apartman girişinde sürekli rüzgâr alan bir kapıysa durum değişir. Daha güçlü bir hidroliğe ihtiyaç duyabilirsiniz.

O yüzden biz kapı hidroliği seçerken sadece “Kapı kaç kilo?” diye bakmıyoruz. Kapının enini ve nerede kullanılacağını da bilmek gerekiyor.

Özellikle apartman girişleri, bina dış kapıları ve rüzgâr alan yerlerde bunu dikkate almak önemli.

Bir de yukarıdaki değerler genel bir fikir vermesi için. Her markanın ve modelin taşıdığı kapı ağırlığı farklı olabilir. Ürünü almadan önce üreticinin verdiği değerlere de bakmak lazım.

Kısacası;

40 kg kapı → No:260 kg kapı → No:380 kg kapı → No:4100 kg kapı → No:5120 kg kapı → No:6

diye aklınızda tutabilirsiniz.

Ama kapı genişse, dışarıdaysa veya çok rüzgâr alıyorsa sadece bu tabloya bakıp ürün seçmeyin. Kapının kilosu + eni + kullanılacağı yer birlikte değerlendirildiğinde çok daha doğru bir hidroliğe karar verilir.

Kaç Kg Kapıya Hangi Hidrolik Kullanılır?

Piyasada kapı hidrolikleri genellikle 40-60 kg, 60-80 kg, 80-100 kg gibi değerlerle karşımıza çıkıyor.

Kabaca düşünürsek;

20-40 kg kapılarda: Hafif kapılara uygun modeller kullanılabilir.

40-60 kg kapılarda: Standart iç kapılar, ofis kapıları ve bazı apartman girişlerinde orta kuvvette modeller tercih edilebilir.

60-80 kg kapılarda: Daha ağır ahşap veya metal kapılarda daha güçlü modellere çıkmak gerekir.

80-100 kg kapılarda: Ağır metal kapılar ve yoğun kullanılan girişlerde yüksek kuvvetli ürünler tercih edilmelidir.

100 kg üzerindeki kapılarda: Artık kapının sadece kilosuna bakmak yerine ölçülerine ve kullanım yerine göre profesyonel ürün seçmek daha doğru olur.

Bunlar genel değerlerdir. Markaya ve modele göre değişiklik gösterebilir.

O yüzden “kapım 70 kg, kesin şu hidroliği almalıyım” demek doğru olmaz.

Kapının genişliği de mutlaka bilinmeli.

3 Numara Kapı Hidroliği Kaç Kg Kapıya Olur?

Bu da çok sorulan konulardan biri.

3 numara kapı hidroliği genellikle standart ve orta ağırlıktaki kapılarda kullanılan modeller arasında yer alır.

Fakat burada marka ve model önemli.

Bir üründe üreticinin verdiği kapı ağırlığı farklı olabilirken başka bir üründe farklı olabilir. Bu yüzden sadece üzerinde “No:3” yazmasına bakarak seçim yapmamak lazım.

EN 3 sınıfında referans kapı genişliği yaklaşık 950 mm'ye kadar kabul edilir.

Yani 3 numara hidroliği seçerken hem kapının kilosuna hem de genişliğine bakmak daha doğru olur.

EN 2, EN 3, EN 4 Ne Demek?

Kapı hidroliği bakarken EN 2, EN 3, EN 4 veya EN 2-4 gibi değerler görebilirsiniz.

Bunlar kısaca kapı hidroliğinin kapatma kuvvetini ifade eder.

Genel olarak;

EN 1: 750 mm'ye kadar kapılarEN 2: 850 mm'ye kadar kapılarEN 3: 950 mm'ye kadar kapılarEN 4: 1100 mm'ye kadar kapılarEN 5: 1250 mm'ye kadar kapılarEN 6: 1400 mm'ye kadar kapılarEN 7: 1600 mm'ye kadar kapılar

Burada yine aynı noktaya geliyoruz. Kapının sadece kilosuna göre değil, genişliğine göre de seçim yapılması gerekiyor.

Özellikle geniş ve rüzgâr alan kapılarda daha güçlü bir hidroliğe ihtiyaç duyulabilir.

Ayarlanabilir Kapı Hidroliği Ne Demek?

Bazı hidrolikler sabit kuvvetlidir. Bazıları ise belirli bir aralıkta ayarlanabilir.

Mesela ürünün üzerinde EN 2-4 yazıyorsa ürün EN 2 ile EN 4 arasındaki kapılara göre ayarlanabilir demektir.

Bu tip ürünlerin avantajı farklı kapılara daha rahat uyarlanabilmesidir.

Özellikle proje işlerinde veya ağır kapılarda ayarlanabilir modelleri tercih etmek daha mantıklı olabilir.

Dirsek Kollu Kapı Hidroliği Nedir?

Dirsek kollu dediğimiz model, aslında piyasada en sık gördüğümüz klasik kapı hidroliğidir.

Hidroliğin bir gövdesi ve iki parçadan oluşan hareketli bir kolu vardır. Kapı açıldığında bu kol dirsek gibi hareket eder.

Apartman girişlerinde, metal kapılarda, yangın kapılarında, depolarda ve fabrikalarda çok sık kullanılır.

Montajı ve kullanımı yaygın olduğu için piyasada en fazla karşılaştığımız modeller de bunlardır.

Özellikle ağır kapılarda doğru kuvvette seçilmiş kaliteli bir dirsek kollu hidrolik gayet iyi sonuç verir.

Kayar Kollu Kapı Hidroliği Nedir?

Kayar kollu modeller biraz daha farklıdır.

Dirsek şeklinde dışarı çıkan bir kol yerine daha düz bir ray sistemi bulunur. Kapı açıldığında kol bu rayın içerisinde hareket eder.

Görüntü olarak daha sade durur.

Bu yüzden otellerde, ofislerde, rezidanslarda ve mimari görünümün önemli olduğu projelerde daha fazla tercih ediliyor.

Kapının üzerinde büyük bir dirsek kol görünmediği için daha şık bir görüntü elde ediliyor.

Kayar Kollu mu Dirsek Kollu mu?

Bunun cevabı tamamen kullanılacak kapıya göre değişir.

Eğer standart bir apartman girişi, metal kapı veya yoğun kullanılan bir geçiş varsa dirsek kollu modeller genellikle daha çok tercih edilir.

Eğer görünüm önemliyse, mesela ofis, otel veya modern bir projede kullanılacaksa kayar kollu modeller daha güzel durabilir.

Ama kayar kollu ürün seçerken de kapının ağırlığı ve genişliği mutlaka kontrol edilmeli.

Sırf daha şık görünüyor diye her kapıya kayar kollu hidroliği takmak doğru olmaz.

Yangın Kapısına Hangi Hidrolik Takılır?

Yangın kapılarında hidroliğin görevi daha önemlidir.

Çünkü yangın kapısının açık kalmaması ve gerektiğinde kendi kendine kapanması gerekir.

Bu yüzden yangın kapısında herhangi bir kapı hidroliği kullanmak yerine, yangın kapılarında kullanıma uygun ve gerekli standartları karşılayan bir ürün seçmek gerekir.

Burada EN 1154 standardı önemli kriterlerden biridir.

Çift kanatlı yangın kapılarında konu biraz daha farklıdır. İki kapının belirli bir sırayla kapanması gerekiyorsa kapanma sıralayıcı gibi ek sistemlere ihtiyaç olabilir.

Bu yüzden yangın kapısı hidroliği seçerken kapının eni, kilosu, tek veya çift kanat olması ve kullanılacak ürünün sertifikaları kontrol edilmeli.

Apartman Giriş Kapısına Hangi Hidrolik Olur?

Apartman girişleri biraz daha dikkat edilmesi gereken yerlerden biri.

Çünkü kapı gün içerisinde çok fazla açılıp kapanıyor. Bir de bina giriş kapısı dışarıya bakıyorsa rüzgâr devreye giriyor.

Bu yüzden apartman kapısında çok düşük kuvvetli bir hidroliği sadece fiyatı uygun diye tercih etmek uzun vadede sorun çıkarabilir.

Kapı kapanmaz, yarıda kalır veya kilit dilini karşılığa oturtamaz.

Apartman girişinde kapının yaklaşık kilosunu ve genişliğini ölçüp ona göre ürün seçmek gerekir.

Kapı çok yoğun kullanılıyorsa ürünün dayanıklılığına da dikkat etmek lazım.

Dış Kapıya Hangi Hidrolik Takılır?

Dış kapılarda en büyük sıkıntılardan biri rüzgârdır.

Özellikle yüksek binaların girişlerinde veya sürekli hava akımı olan yerlerde kapı normalden çok daha fazla kuvvete maruz kalabilir.

Bu yüzden dış kapılarda kapının kilosu kadar rüzgâr durumu da önemli.

Örneğin normal şartlarda yeterli olacak bir hidroliğin rüzgârlı bir kapıda yetersiz kaldığını görebilirsiniz.

Böyle yerlerde daha güçlü veya kuvvet ayarı yapılabilen bir model seçmek daha doğru olur.

Cam Kapıya Hidrolik Takılır mı?

Takılır, ancak cam kapılarda sistem biraz farklıdır.

Standart kapı hidroliğini doğrudan cama vidalamak mümkün değildir.

Camın yapısına göre uygun aparatlar veya cam kapılar için üretilmiş sistemler kullanılır. Bazı cam kapılarda ise zemine gömme kapı kapatıcı tercih edilir.

Çerçevesiz cam kapılarda ürün almadan önce kapının ölçüsüne ve mevcut bağlantı sistemine mutlaka bakmak gerekir.

Kapı Hidroliği Kapıyı Çok Hızlı Kapatıyorsa Ne Yapılır?

Hidrolik sağlam olduğu halde kapı çok hızlı kapanıyorsa genelde ayar yapılması gerekir.

Birçok modelin üzerinde kapanma hızını ayarlayan vidalar vardır.

Ayar yaparken vidayı bir anda çok fazla çevirmek yerine küçük küçük hareket ettirmek daha doğru.

Biraz ayarlayıp kapıyı denemek, sonra gerekiyorsa tekrar ayarlamak gerekir.

Ayar vidasını gereğinden fazla açarsanız yağ kaçağına sebep olabilirsiniz.

Hidrolik Kapıyı Tam Kapatmıyorsa Sorun Ne Olabilir?

Her zaman sorun hidrolikte olmayabilir.

Kapı kasaya sürtüyor olabilir.

Menteşelerde sorun olabilir.

Kilit dili karşılığa fazla sıkı oturuyor olabilir.

Hidroliğin kuvveti kapıya yetersiz geliyor olabilir.

Ayar yanlış yapılmış olabilir.

Dış kapıysa rüzgâr veya içerideki hava basıncı kapının kapanmasını etkiliyor olabilir.

Bu yüzden hidroliği değiştirmeden önce kapının elle rahat şekilde açılıp kapandığını kontrol etmekte fayda var.

Kapı Hidroliği Alırken Nelere Bakmalıyım?

Bize göre en kolay yöntem şu:

Hidroliği almadan önce kapınızla ilgili birkaç bilgiyi belirleyin.

Kapı kaç kilo?Yaklaşık değer de olabilir.

Kapının eni kaç cm?En önemli bilgilerden biri budur.

Kapı ne malzemeden yapılmış?Ahşap mı, metal mi, alüminyum mu, cam mı?

Nerede kullanılacak?Apartman girişi mi, ofis mi, yangın kapısı mı?

İçeride mi dışarıda mı?

Rüzgâr alıyor mu?

Günde yaklaşık ne kadar kullanılıyor?

Bu bilgileri bildiğiniz zaman doğru ürünü bulmak çok daha kolay olur.

Son Olarak: Kapı Hidroliği Seçerken Sadece Kiloya Bakmayın

Bu konuda özellikle bunu söylemek gerekiyor.

Kapı hidroliği seçerken müşterilerin çoğu doğal olarak kapının kilosunu soruyor. Kilo önemli ama tek başına yeterli değil.

60 kg ve 80 cm genişliğindeki bir iç kapıyla, 60 kg ve 110 cm genişliğindeki dış kapının ihtiyacı aynı olmayabilir.

O yüzden hidroliği seçerken kapının kilosuyla beraber mutlaka genişliğine ve kullanılacağı yere de bakın.

Doğru hidroliği seçerseniz kapı daha rahat çalışır, düzgün kapanır ve ürünü çok daha uzun süre kullanabilirsiniz.

Kapınız için hangi hidroliğin uygun olduğuna karar veremiyorsanız kapının yaklaşık kilosunu, enini ve nerede kullanılacağını belirlemeniz yeterli. Bu üç bilgiyle bile seçenekleri büyük ölçüde daraltabilirsiniz.